Kenmerken

Een kale zandbodem is belangrijk voor de jeneverbes. Als de zandbodem dichtgroeit met gras en andere planten overleven ‘pioniersoorten’ als de jeneverbes niet. Plaggen biedt verjongingskansen voor de jeneverbesstruik. Op het Mantingerzand verwijdert een plagkraan wilde grassoorten als bochtige smele en pijpenstro.

De jeneverbes is in veel natuurgebieden op zijn retour. Jonge jeneverbes ontkiemt nog nauwelijks op dichtbegroeide ondergrond, de struik is gevoelig voor schimmels en insectenplagen en sneuvelt bij heidebranden.

In Nederland is de jeneverbes alleen in Drenthe, Overijssel en Gelderland nog op een beperkt aantal plaatsen te vinden. Veelal redt de jeneverbes het alleen als er ingegrepen wordt. De boom of struik groeit alleen op arme grond, waar hij tot zes meter hoog kan worden.

Rijpe jeneverbessen worden gebruikt voor het op smaak brengen van jenever of om spijzen te kruiden. Uit de vruchten wordt ook olie gemaakt. De jeneverbes groeit zeer langzaam en kan honderd jaar oud worden.